Bedrijfswaardering: inzicht in de economische waarde van uw onderneming
Wat is mijn bedrijf waard? Het lijkt een eenvoudige vraag, maar een goed onderbouwd antwoord vraagt om meer dan het toepassen van een percentage of een veelvoud van de winst. Een bedrijfswaardering brengt de economische prestaties, toekomstverwachtingen, kasstromen en risico’s van een onderneming samen en vertaalt deze naar een onderbouwde waarde.
Die waarde kan nodig zijn bij een voorgenomen verkoop, bedrijfsopvolging, werknemersparticipatie, een management buy-out of een geschil tussen aandeelhouders. Ook wanneer een investeerder belangstelling heeft voor de onderneming is het belangrijk om als ondernemer zelf te begrijpen welke economische waarde het bedrijf vertegenwoordigt.
Het doel van de waardering speelt daarbij een belangrijke rol. Dezelfde onderneming kan in verschillende situaties vanuit een ander perspectief worden bekeken. Een goede bedrijfswaardering begint daarom niet bij de rekenmethode, maar bij de vraag waarvoor de waarde moet worden vastgesteld.
Wat bepaalt de waarde van een onderneming?
De economische waarde van een onderneming wordt vooral bepaald door de financiële prestaties die in de toekomst kunnen worden gerealiseerd en de risico’s die daarbij horen. Historische jaarrekeningen en resultaten vormen een belangrijk vertrekpunt, maar vertellen vooral wat in het verleden is gebeurd.
Voor een bedrijfswaardering is daarom ook de toekomst relevant. Hoe structureel zijn omzet en marges? Welke investeringen zijn nodig om de onderneming voort te zetten? Hoeveel werkkapitaal is nodig? Is de onderneming afhankelijk van enkele grote klanten, specifieke medewerkers of de huidige eigenaar? En welke ontwikkelingen kunnen de toekomstige kasstromen positief of negatief beïnvloeden? Ook de kwaliteit van de organisatie speelt een rol. Een onderneming die grotendeels zelfstandig kan functioneren, beschikt over betrouwbare managementinformatie en minder afhankelijk is van één persoon, kan vanuit risicoperspectief anders worden beoordeeld dan een onderneming waarbij veel kennis, relaties en besluitvorming bij de DGA samenkomen. Bij de analyse kunnen historische cijfers bovendien worden genormaliseerd. Incidentele opbrengsten of kosten en posten die niet representatief zijn voor de toekomstige bedrijfsvoering kunnen worden gecorrigeerd. Het doel daarvan is niet om de waarde kunstmatig te verhogen of verlagen, maar om de economische verdiencapaciteit zo realistisch mogelijk te beoordelen.
Bedrijfswaardering is afhankelijk van het doel
Een bedrijfswaardering staat vrijwel nooit volledig op zichzelf. De aanleiding bepaalt welke vragen moeten worden beantwoord en welke uitgangspunten bijzondere aandacht verdienen. Bij bedrijfsopvolging gaat het bijvoorbeeld niet alleen om de economische waarde, maar ook om de belangen van de overdragende ondernemer, de opvolger en eventueel andere familieleden. Betaalbaarheid en continuïteit zijn belangrijke onderwerpen, maar moeten worden onderscheiden van de waarde zelf. Lees hierover verder op de pagina Waardering bij bedrijfsopvolging.
Bij een aandeelhoudersgeschil kunnen juist de peildatum, beschikbare informatie en verschillende verwachtingen van aandeelhouders een grote rol spelen. Een onafhankelijke waardering kan dan helpen om de discussie over waarde terug te brengen naar expliciete en toetsbare bedrijfseconomische uitgangspunten. Meer hierover staat op Bedrijfswaardering bij aandeelhoudersgeschil of uitkoop.
Ook bij werknemersparticipatie is een zakelijke waardering belangrijk. Zodra een medewerker aandelen verkrijgt, moet duidelijk zijn welk economisch belang wordt overgedragen. De financiële mogelijkheden van de medewerker zijn daarbij een andere vraag dan de economische waarde van het aandelenpakket. Op Bedrijfswaardering bij werknemersparticipatie wordt dit verder uitgewerkt.
Waardering bij management buy-out en verkoop aan een investeerder
Bij een management buy-out, of MBO, neemt het bestaande management de onderneming geheel of gedeeltelijk over. In deze situatie bestaat vaak spanning tussen de economische waarde van het bedrijf en de financieringsmogelijkheden van het management. De onderneming wordt niet automatisch minder waard omdat het management een bepaalde koopprijs niet kan financieren. Waarde, prijs en financierbaarheid moeten daarom afzonderlijk worden beoordeeld. Zie hiervoor de verdieping Management buy-out en waardering: waarde versus financierbaarheid.
Een andere dynamiek ontstaat bij verkoop aan een investeerder. Een investeerder kijkt nadrukkelijk naar toekomstige kasstromen, groeipotentie, risico, managementkwaliteit en mogelijkheden om de onderneming verder te ontwikkelen. Bij een gedeeltelijke verkoop zijn daarnaast het resterende aandelenbelang, toekomstige zeggenschap en waardeontwikkeling relevant. Lees meer op Bedrijfswaardering bij verkoop aan een investeerder.
Ondernemingswaarde en aandelenwaarde zijn niet hetzelfde
In gesprekken over bedrijfswaarde worden verschillende begrippen regelmatig door elkaar gebruikt. Dat kan tot misverstanden leiden. De ondernemingswaarde heeft betrekking op de economische waarde van de bedrijfsactiviteiten, onafhankelijk van de gekozen financieringsstructuur. De aandelenwaarde is de waarde die uiteindelijk aan de aandelen kan worden toegerekend nadat relevante financiële posities zijn verwerkt. Onder meer rentedragende schulden, liquide middelen en andere met koper en verkoper overeengekomen financiële posten kunnen daardoor invloed hebben op de overgang van ondernemingswaarde naar aandelenwaarde. Voor een ondernemer is het belangrijk dit onderscheid te begrijpen. Een genoemde ondernemingswaarde is immers niet automatisch gelijk aan het bedrag dat bij verkoop van de aandelen wordt ontvangen.
Waarde en prijs zijn verschillende begrippen
Een bedrijfswaardering bepaalt geen gegarandeerde verkoopprijs. De economische waarde is het resultaat van een onderbouwde financiële analyse. De uiteindelijke prijs ontstaat in een concrete situatie tussen koper en verkoper. Een strategische koper kan bijvoorbeeld voordelen verwachten die een andere koper niet heeft. Ook onderhandelingspositie, financieringsmogelijkheden, transactiestructuur, betalingsvoorwaarden en de aanwezigheid van meerdere geïnteresseerde partijen kunnen invloed hebben op de uiteindelijke prijs. Daarom kan een koper meer of minder betalen dan de economische waarde die vanuit een zelfstandige voortzetting van de onderneming wordt berekend.
Dit onderscheid is essentieel bij iedere bedrijfsovername. Op de verdiepende pagina Waarde versus prijs: wat is uw onderneming werkelijk waard? wordt uitgelegd hoe ondernemingswaarde, aandelenwaarde en transactieprijs zich tot elkaar verhouden.
Een bedrijfswaardering geeft vooral inzicht
Een goede bedrijfswaardering levert meer op dan alleen een bedrag. De analyse maakt zichtbaar waar de economische waarde vandaan komt, welke aannames belangrijk zijn en welke factoren de waarde ondersteunen of juist onder druk zetten. Dat inzicht kan ondernemers helpen bij belangrijke beslissingen rond verkoop, opvolging, participatie, investeerders of aandeelhouderschap. Een waardering is daarbij geen exacte voorspelling van de toekomst. Toekomstige resultaten en risico’s blijven onzeker. Juist daarom moeten aannames, prognoses en waarderingsuitgangspunten transparant en bedrijfseconomisch verdedigbaar zijn.
Eerst begrijpen wat de onderneming waard is
Of het nu gaat om bedrijfsopvolging, een management buy-out, werknemersparticipatie, een investeerder of een aandeelhoudersvraagstuk: een zakelijke waardering creëert een inhoudelijk vertrekpunt voor verdere besluitvorming. Door economische waarde, aandelenwaarde, financierbaarheid en uiteindelijke prijs van elkaar te onderscheiden, ontstaat meer duidelijkheid over de werkelijke vraag die moet worden opgelost.
Wilt u weten welke economische waarde uw onderneming of aandelen vertegenwoordigen? Een onafhankelijke bedrijfswaardering kan inzicht geven in de waarde, de belangrijkste waardedrijvers en de uitgangspunten die voor uw specifieke situatie relevant zijn.
Wilt u direct in gesprek met een specialist? Bel 085 0604 700 voor een kennismaking of plan een afspraak in.
